اولین دایرةالمعارف دیجیتال از کتاب شریف «الغدیر» علامه امینی(ره)
۲ اردیبهشت ۱۴۰۳

نظر ابن بطریق درباره معنای کلمه «مولیٰ»

متن فارسی

شمس الدین ابن بطریق در «العمده» ص 56 در بعض از این نظریه بر ما پیشی گرفته و نامبرده یکی از اعلام طائفه است در قرن ششم و از کلمات تعدادی از علماء اهل سنت نیز در این زمینه قسمتی ریزش نموده» آنجا که مناسبات بعضی از معانی مولی را ذکر نموده‌اند مانند آنچه ما ذکر کردیم.

و روایت کرده که مسلم به اسناد خود در صحیح خود ص 197 از رسول خدا صلی اللّه علیه و آله آورده: «لا یقل العبد لسیده مولای / نباید بنده مملوک به مالک خود بگوید: مولای من»، و در حدیث ابی معاویه این جمله را افزوده: «فانّ مولاکم اللّه / همانا مولای شما خدا است» و این روایت را تعدادی از پیشوایان حدیث در تالیفات خود با بررسی در طریق آورده‌اند،

این روایت کاشف از اینست که معنای مقصود، که «اولی» است متبادر به ذهن است وقتی که به طور مطلق گفته شود از مولی بیان این مطلب از بعضی‌ها در ضمن مطالبی که پیرامون مفاد حدیث (غدیر) ایراد میشود خواهد آمد.

الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب، ج‏1، ص: 651

متن عربی

الغدیر فى الکتاب و السنه و الادب، ج‏1، ص: 651

و قد سبقنا إلى بعض هذه النظریّة شمس الدین بن البطریق فی العمدة «1» (ص 56)، و هو أحد أعلام الطائفة فی القرن السادس، و تطفح بشی‏ء من ذلک کلمات غیر واحد من علماء أهل السنّة «2»؛ حیث ذکروا المناسبات فی جملة من معانی المولى تشبه ما ذکرنا.

و یکشف عن کون المعنى المقصود (الأَولى) هو المتبادر من المولى إذا أُطلق، کما یأتی بیانه عن بعض فی الکلمات حول المفاد ما

رواه مسلم بإسناده فی صحیحه «3» (ص 197) عن رسول اللَّه صلى الله علیه و سلم: «لا یقل العبد لسیِّده مولای»، و زاد فی حدیث أبی معاویة: «فإنّ مولاکم اللَّه»، و أخرجه غیر واحد من أئمّة الحدیث فی تآلیفهم.