اولین دایرةالمعارف دیجیتال از کتاب شریف «الغدیر» علامه امینی(ره)
۵ اسفند ۱۴۰۲

اگر معاذ نبود، عمر هلاک شده بود

متن فارسی

عمر : اگر معاذ نبود عمر هلاک شده بود

از ابی سفیان از بزرگان و پیران ایشان نقل کرده : که زنی شوهرش دو سال از او غیبت کرد سپس آمد در حالی که زنش آبستن بودپس به عمر شکایت کرد عمر دستور سنگسار او را داد پس معاذ به او گفت : اگر برای تو راهی بر آن زن باشد اما راهی بر بچه که در رحم اوست نداری، پس عمر گفت : او را حبس کنید تا وضع حمل کند و بزاید. پس زائید یک پسری که دندان جلویش درآمده بودو چون پدرش او را دید از جهت شباهت شناخت که بچه اوست .پس گفت پسر من است پسر من است به خدای کعبه قسم، پس به گوش عمر رسید ، گفت زنها عاجزند که مانند معاذ بزایند. اگر معاذنبود عمر هلاک شده بود .

لفظ بیهقی :مردی آمد پیش عمر بن خطاب… و گفت ای امیر مومنین من دو سال غایب شدم از زنم و وقتی آمدم دیدم که او آبستن است. پس عمر… مشورت کرد با چند نفر در سنگسار کردن او پس معاذ بن جبل گفت : ای امیر مومنان اگر برای تو راهی و سلطه ای بر آنزن باشد بر طفلی که در رحم اوست راهی برای تو نیست پس او را واگذار تا بزاید پس اورا رها کرد پس پسری زائید که دندان جلویش درآمده بود پس آن مرد شناخت شباهت خود را در او . پس گفت به خدا قسم که پسر من است، پس عمر گفت: زنها ناتوانند که مانند معاذ بزایند اگر نبود معاذ عمر هلاک شده بود.

(الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب، ج 6، ص: 188)

متن عربی

32- لو لا معاذ لهلک عمر

عن أبی سفیان، عن أشیاخ لهم: أنّ امرأة غاب عنها زوجها سنتین ثمّ جاء و هی حامل، فرفعها إلی عمر فأمر برجمها، فقال له معاذ: إن یکن لک علیها سبیل فلا سبیل لک علی ما فی بطنها، فقال عمر: احبسوها حتی تضع فوضعت غلاماً له ثنیّتان، فلمّا رآه أبوه عرف الشبه فقال: ابنی ابنی و ربّ الکعبة، فبلغ ذلک عمر فقال: عجزت النساء أن یلدن مثل معاذ، لو لا معاذ لهلک عمر.

لفظ البیهقی: جاء رجل إلی عمر بن الخطّاب رضی الله عنه فقال: یا أمیر المؤمنین إنّی غبت عن امرأتی سنتین فجئت و هی حبلی، فشاور عمر رضی الله عنه ناساً فی رجمها، فقال معاذ بن جبل رضی الله عنه: یا أمیر المؤمنین إن کان لک علیها سبیل فلیس لک علی ما فی بطنها سبیل فاترکها حتی تضع. فترکها فولدت غلاماً قد خرجت ثنایاه فعرف الرجل الشبه فیه، فقال: ابنی و ربّ الکعبة، فقال عمر رضی الله عنه: عجزت النساء أن یلدن مثل معاذ، لو لا معاذ لهلک عمر.

أخرجه «2» البیهقی فی السنن الکبری (7/443)، و أبو عمر فی العلم (ص 150)، و الباقلانی إیعازاً إلیه فی التمهید (ص 199)، و ابن أبی شیبة کما فی کنز العمّال (7/82)،

                        الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب، ج 6، ص: 189

و فتح الباری لابن حجر (12/120) و قال: أخرجه ابن أبی شیبة و رجاله ثقات، و الإصابة (3/427) نقلًا عن فوائد محمد بن مخلد العطّار، و ذکره ابن أبی الحدید فی شرح النهج (3/150) متسالماً علیه.